Uri ng Karapatang Pantao: Natural, Konstitusyonal, at StatutoryVersión en línea Larong pagtuklas ng karapatang pantao. por Nerissa Enriquez-Dodong 1 Panimula ng Karapatang Pantao Ang karapatang pantao ay likas at hindi nakabatay sa gobyerno. May tatlong pangunahing uri: natural, konstitusyonal, at estatutoryo. 2 Ano ang Natural Rights Ang natural na karapatan ay umiiral dahil tao tayo, hindi dahil sa batas. Kabilang dito ang buhay, kalayaan, at pagkakapantay-pantay. 3 Mga Halimbawa ng Natural Rights Halimbawa: proteksyon ng buhay, kalayaan sa pagsasalita, kalayaan sa relihiyon, pagkakaroon ng personal na seguridad, at kalayaan mula sa diskriminasyon. 4 Katangian ng Natural Rights Mga katangian: universal, inalienable, at hindi madaling tanggalin, anuman ang pamahalaan o batas ng estado. 5 Konstitusyonal na Karapatan Ang konstitusyonal na karapatan ay itinakda ng Saligang Batas. Kailangan ng dokumentong legal at may proteksyon mula sa hudikatura at lehislatura. 6 Paano Nasa Konstitusyon ang mga Karapatan Nasa konstitusyon o umiiral na mga probisyon. Sinisigurado ng korte ang pagpapatupad at maaari ring baguhin ng batas ang mga probisyon kung naaayon sa proseso. 7 Mga Halimbawa ng Constitutional Rights Halimbawa: karapatang magsalita, karapatan sa patas na paglilitis, karapatan sa pagsuporta sa relihiyon, at iba pang due process rights na nakasaad sa batas. 8 Statutory Rights: Ano ito Ang statutory rights ay mga karapatan na tinukoy ng mga batas ng estado o bansa. Maaari itong baguhin o i-update ng lehislatura. 9 Paano Pinatutupad ang Statutory Rights Pinapatupad ng mga ahensya ng gobyerno at sistema ng hustiya; may nakatakdang remedyo kapag nilabag, at may proseso para sa pag-aareglo o paghabol sa korte. 10 Paghahambing ng Tatlong Uri Natural rights ay likas at unibersal, constitutional rights ay nakasulat sa konstitusyon, statutory rights ay itinakda ng batas. Lahat ay may proteksyon ngunit kahulugan at mekanismo ng pagpapatupad ay magkakaiba.